- Biskupsdæmi
- Kirkjulíf
- Kirkjuárið
- Viðhorf
- Saga
- Greinar og fl.
Benedikt XVI páfi Jóhannes Páll II páfi Evangelium Vitae - JPII Humanae Vitae - Páll VI páfi Pétur Bürcher biskup Jóhannes Gijsen biskup Jürgen Jamin prestur -------------------- Bréf úr frumkristni -------------------- Conferentia Episcopalis Scandia -------------------- Hl. Patrekur Felið allt í Herrans hendur Ýmislegt
___________________________ ___________________________ ___________________________ ___________________________ |
7. 2010
7. 2010
Orgelandakt hvern miðvikudag í júlí og ágúst
Orgelandakt verður haldin kl. 12-12.30 á hádegi hvern í Dómkirkju Krists konungs í Landakoti í Reykjavík miðvikudag í Kristskirkju í júlí og ágúst 2010. Ýmsir organistar og tónlistarmenn leika og er aðgangur ókeypis og öllum frjáls. Maí 2010
Fyrsta altarisganga í Maríukirkju
Hirðisskrif biskupa Norðurlandanna
Fjölskylduráðstefna í Jönköping 14.-16. maí 2010 Fjölskyldan
á sér sinn sérstaka sess í boðskap
kirkjunnar. Annarsvegar gegnir kirkjan því hlutverki
að styðja við og vernda fjölskylduna og hinsvegar
lítur hún á fjölskylduna sem mikilvægan
farveg til útbreiðslu trúarinnar og uppbyggingar
félagslífs í kirkjunni. Þó að
hlutverk og samsetning fjölskyldunnar hafi breyst í gegnum
tíðina, er upphaf hennar og kjarni ávallt sameining
karls og konu, eins og hjónabandið ber vitni um. Samruni
karls og konu í ást er eftirmynd samruna hins
þríeina Guðs. Hann lét þau, í
allri sinni erfðafræðilegu fjölbreytni, mynda
samruna og bauð þeim að vera frjósöm og
margfaldast. (sbr. Gen. 1,28)
Þetta hlutverk uppfylla hjón þegar þau í gagnkvæmri ást geta af sér nýtt líf og gerast þannig samverkamenn Guðs í sköpuninni. Sú öra breyting sem orðið hefur á lífsstíl og sjálfsímynd mannsins, ásamt frjálsu aðgengi að getnaðarvörnum, hefur breytt afstöðu til hjónabands og fjölskyldu. Oft er ekki litið á kynlíf manna né það iðkað sem vitnisburður um gagnkvæma ást og einlægni milli hjóna. Einnig eru bornar brigður á ásköpun kynlífs sem tilvísun til getnaðar nýs lífs eða því alfarið afneitað. Þetta vandamál eygði Páll Páfi VI þegar fyrir meir en 40 árum og tók það til umfjöllunar í páfabréfi sínu „Humanæ Vitæ“ 25. júlí 1968. Skrif hans og afstaða kallaði á miklar umræður við útgáfu þess, og hefur í tímanna rás leitt til mismunandi skilnings á kynhegðun manna, kristinni siðfræði og kennivaldi kirkjunnar. Umræður þær sem páfabréfið vakti – sér í lagi hvað snertir virðingu fyrir mannlegu lífi, persónuvernd einstaklingsins og ekki síst einskorðun ástarlífs innan hjónabands – eru enn þann dag í dag ofarlega á baugi. Einstaklingshyggja mörkuð af hugmyndafræðilegri frjálshyggju er ein hreyfing sem leitt hefur til ákafrar gagnrýni á páfabréfið. En þrátt fyrir almennan framgang frjálshyggju í kynferðismálum, hefur hún ekki stuðlað að aukinni hamingju manna né sterkari samböndum í hjónabandi. Á hinn bóginn hefur ný þekking á kynlífi manna gert mögulegt að hagnýta náttúrulega aðferð við skipulag fjölskyldu, eins og mælt er með í páfabréfinu, nefnilega að gefa gaum að eðlilegum tíðahring konunnar. Á þennan hátt taka bæði hjónin fulla ábyrgð á þeirri kynhegðun sem þeim er falin. Biskupar Norðurlanda endurnýja stuðning sinn við boðskap „Humanæ Vitæ“ og stuðla einnig að frekari útbreiðslu þess, í samræmi við ummæli Benedikts XVI páfa í ávarpi sem haldið var í tilefni af 40. afmæli útgáfu páfabréfsins. En þar segir: „Kennivald kirkjunnar getur ekki látið hjá líða að taka til íhugunar með sífellt nýjum og dýpri skilningi grunnatriði hjónabandslögmálsins og getnaðarmátt mannsins. Það sem satt var í gær hefur einnig reynst satt í dag.“ Kenning kirkjunnar, eins og hún birtist í boðskap „Humanæ Vitæ“, hugnast mörgum ekki og kann oft að virðast, undir persónulegum kringumstæðum, erfið í framkvæmd. En innsti kjarni hennar og grundvallarboðskapur er þó og verður ávallt sannleikurinn um ábyrga ást í hjónabandi. Til þess að skilja hann í allri sinni dýpt þurfa sérstaklega bæði unga fólkið og hjón hvatningu og stuðning hjá ábyrgum sálusorgurum. Þeirra hlutverk er annarsvegar að leiða viðkomandi í allan sannleikann og hins vegar að aðstoða af ósérhlífni samhjálp það fólk sem tekur þessari áskorun. Kynferðisleg misnotkun sú, sem eins og kunnugt er, hefur átt sér stað á undanförnum mánuðum af völdum presta og samverkamanna innan kirkjunnar – einnig í okkar biskupsdæmi – hefur vakið mikinn óhug í kirkjunni. Í þeim tilvikum hafa umboðsmenn kirkjunnar vegið illa að ungu saklausu fólki. Þessi afbrot vega þeim mun þyngra, þar sem þau hafa einnig stórskaðað og skert trúnaðartraust og verndarþörf manna sem lögðu hald sitt og traust á sálusorgara og þar með kirkjuna. Samúð okkar beinist því fyrst og fremst að þeim sem vegna árásar á líkama og sál, urðu fyrir stórskaða og við biðjum í nafni kirkjunnar um fyrirgefningu. Okkur er ljóst að hinir trúuðu, prestar og sálusorgarar líða fyrir þessi sár, sem leidd hafa verið í ljós, og deila með okkur skömminni og skelfingunni. Margir spyrja nú með réttu, hvernig kirkjan geti varið sína siðfræðilegu stöðu varðandi kynhegðun í ljósi þeirra aðstæðna sem nú blasa við. En enn sem fyrr er það hlutverk kirkjunnar a boða sannleikann – einmitt nú, þegar hún sjálf hefur formyrkvast vegna synda innan eigin raða. Páfabréfið „Humanæ Vitæ“ styður málstað virðingar fyrir sérhverju mannslífi og fyrir virðuleika og sóma sérhvers einstaklings. Líf kviknar við getnað og frá þeim tímapunkti til eðlilegra loka við dauða mannsins er okkur skylt að vernda það líf fyrir misnotkun, valdbeitingu og niðurlægingu. Til þess að vekja samvisku allra til meðvitundar um það höldum við ávallt hátíðlegan á ári hverju „Dag lífsins“ í öllum biskupsdæmum Norðurlandanna. Slíkur „Dagur lífsins“ hefur þegar verið innleiddur í Svíþjóð og einmitt á þriðja sunnudegi í aðventu. Það er hugheil ósk okkar að þessi sunnudagur – sem markast innan undirbúningsdaga fyrir fæðingu Krists – verði haldinn hátíðlegur í öllum okkar biskupsdæmum sem dagur þakklætis fyrir lífið sjálft. Þess ber einnig að minnast að þakklætið fyrir gjöf lífsins er einnig og ávallt samtvinnað áskorun um að verja þetta líf og þá virðingu sem því ber að sýna á hvaða stigi lífsins sem er, og að meta um leið að verðleikum og vernda í einlægni líf lítilmagnans og hinna varnarlausu í orði og verki. Með páfabréfi sínu „Humanæ Vitæ“, steig Páll VI páfi fram til varnar ást og virðingu lífsins og nýverið hefur Benedikt XVI páfi einnig áminnt og lagt áherslu á mikilvægi boðskapar þess og framkvæmd. Við, biskupar Norðurlanda, tökum undir þessi orð páfa og mælumst til þess að allir trúaðir lesi þennan boðskap með opnum huga og fordómalaust. Megi blessun Guðs vera með ykkur öllum! Biskupar ykkar á Norðurlöndum,
+ Anders Arborelius OCD - Stokkhólmsbiskup + Czeslaw Kozon - Kaupmannahafnarbiskup + Bernt Eidsvig Can.Reg. - Oslóarbiskup - Stjórnandi í Þrándheimi + Peter Bürcher - Reykjavíkurbiskup + Teemu Sippo SCJ - Helsinkibiskup + Biskups-preláti Berislav Grgic - Umdæmið Tromsø + Gerhard Schwenzer SS.CC. - (Oslóarbiskup emeritus) Feb. 2010 „Og hvar á svo
að ganga inn?“ – Ef einhver verður að spyrja svo
hlýtur arkitektinn að hafa gert mistök. Dyrnar
hljóta að vera öllum augljósar og
aðlaðandi – nema menn vilji helst ekki fá
óboðna gesti. Hvað getum við í þessu samhengi sagt um dyrnar að húsi kirkjunnar – að samfélagi hinna trúuðu? Eru þessar dyr öllum augljósar? Eða verða menn einnig að spyrjast fyrir þegar kemur að þessu atriði? Áratugum og öldum saman var svarið auðvelt: Menn verða kristnir í skírninni og eru þá teknir upp í samfélag hinna trúuðu, kirkjuna. „Trúin er persónulegur fundur með Jesú Kristi þegar viðkomandi verður lærisveinn hans. Þetta krefst stöðugrar viðleitni til umhugsunar í anda hans, til dóma í anda hans, til að lifa eins og hann...“ Heilagur Kyprían frá Karþagó var eitt sinn spurður: „Hvað myndir þú gera til þess að sannfæra einhvern um kristnina?“ Hann svaraði: „Ég læt hann búa hjá mér í eitt ár.“ Hvernig er háttað stöðu þeirra sem fullorðnir eru og sýna áhuga á kristinni og kaþólskri trú og æskja inngöngu í kirkjuna og vilja með öðrum orðum ganga inn í hús kirkjunnar? Sumir Norðurlandabúar spyrja sig oft þessarar spurningar. Sakir breytinga í kirkju og samfélagi eru ekki öll börn skírð í frumbernsku vegna þess til að mynda að foreldrar þeirra vilja láta þeim sjálfum eftir að taka ákvörðun um trú sína eða foreldrarnir sjálfir hafa gengið úr kirkjunni. Í löndum okkar er þar að auki vaxandi fjöldi þeirra sem skipta vilja um trú, með öðrum orðum fólk úr öðrum trúarsamfélögum og kirkjum sem vilja ganga í kaþólsku kirkjuna. Handa þessu fólki, sem vill leita inngöngu í hús kirkjunnar á fullorðinsaldri, hefur annað Vatíkanþingið endurvakið leið, sem þó hefur verið fær næstum því frá upphafi, katekúmenatið (þ.e. trúnemaleiðsögn fullorðinna). Reyndar voru Helgisiðir fyrir inntöku fullorðinna í kristna trú frá 1972 fyrst og fremst hugsaðir fyrir hinar svokölluðu „ungu kirkjur“ í Afríku og Rómönsku Ameríku, svo að í Evrópu hefur „einstaklingskennsla“ hjá prestinum verið eini möguleikinn til undirbúnings skírninni, oft fram á þennan dag. Á það verður þó að benda að katekúmenatið, einkum hjá okkur á Norðurlöndum, býður upp á einstaka möguleika til boðunar fagnaðarerindisins – hvort heldur hjá leitandi einstaklingum eða söfnuðunum. Katekúmenatið er ekki dyrnar að húsi kirkjunnar, heldur leið – leið sem ætti að ganga á nokkrum tíma – samkvæmt reynslunni að minnsta kosti á einu ári. Hvers vegna? Skilyrði þess að taka kristna trú er ævinlega að verða kristinn, með öðrum orðum: sú ákvörðun að setja sig og líf sitt undir stjórn Jesú Krists þarf að þroskast. Því vera kann að menn fái áhuga á kristindómi og einkum og sér í lagi á kaþólsku kirkjunni eftir reynslu af og þátttöku í einhverri stórhátíð kirkjuársins. Þeim finnst helgisiðirnir og samfélagið heillandi. Aðrir hafa orðið fyrir reynslu af Guði og það verður þá kveikjan að frekari leit þeirra og þrá. Þetta eru góðar og gegnar ástæður en nægja þó ekki til þess að taka ákvörðun. Auk alls þessa verða menn að gera sér fulla grein fyrir eigin hugsjónum sínum og gildum og hugmyndum sínum og óskum um lífið. Sambandið við og Jesú Krist verður að fá að vaxa og dafna og menn verða að standast prófið og öðlast dýpri skilning. Katekúmenatið býður því upp á nokkur þrep á leiðinni til meðtöku kristinnar trúar og þau eru haldin hátíðleg samkvæmt siðunum. Samleikur helgisiða og trúfræðslu leiðir til þess að viðkomandi sameinast kirkjunni á lifandi og varanlegan hátt. Til að mynda eru væntanlegir skírnarþegar spurðir þegar þeir eru teknir hátíðlega í hóp trúnema: „Hvers biður þú kirkjuna?“ Enginn getur svarað þessari spurningu nema hann hafi á undan þessari ákvörðun þroskast hið innra og gert sér grein fyrir ástæðunum. Eftir því sem á fræðsluna líður er trúneminn fræddur um kristna kenningu, hann tekur þátt í hátíðum kirkjuársins og skynjar atburði hversdagslífsins með hliðsjón af fagnaðarerindinu og túlkar þá og skilur í ljósi hans. Til þess þarf hann auðvitað hjálp. Því enginn getur orðið og verið kristinn maður einn og sér. Katekúmenatið er því leiðin inn í hús kirkjunnar og þá leið ganga menn í samfélagi við aðra. Þetta samfélag birtist í hópi trúnema (sem kirkja í smáum stíl). Þessu samfélagi tilheyra, auk væntanlegra skírnarþega eða þeirra sem skipta vilja um trú, einnig meðlimir safnaðarins, presturinn og skírnarvottarnir sem eru nánir fylgdarmenn umsækjandans. Einnig hér auðvelda þrep og hátíðahöld katekúmenatsins mönnum að feta þessa leið. Til að mynda er skírnarumsækjanda í einni athöfninni afhent Faðirvorið sem hann getur síðan beðið ásamt söfnuðinum. Með þessum hætti sameinast skírnarumsækjandi safnaðarstarfinu skref fyrir skref. Honum verður ljóst að sá sem vill vera kristinn maður verður einnig að axla ábyrgð í safnaðarlífinu og leggja fram krafta sína og hæfileika til að lífga og styrkja söfnuðinn. Hátíðleg skírn, ferming og meðtaka altarissakramentisins eru hápunktur katekúmenatsins á leið einstaklingsins til kristinnar trúar. Katekúmenatið er samt ekki aðeins góð leið fyrir skírnarumsækjandann, eða þann sem vill skipta um trú, til inngöngu í hús kirkjunnar heldur veitir hún viðeigandi söfnuði einnig mikil tækifæri. Hver sá sem eitt sinn hefur orðið vitni að því að skírnarumsækjandi hafi gengið fram fyrir söfnuðinn og æskt skírnar og inngöngu í samfélag kirkjunnar, spyr skyndilega sjálfan sig spurninga varðandi eigin skírn, eigin aðild að kirkjunni og eigin trú. Af þessu sjáum við að kirkjan hefur ekki aðeins boðunarhlutverk, hún er boðun og getur ekki afsalað sér boðunarstarfi sínu. Katekúmenatið gerir mönnum grein fyrir þessu boðunarhlutverki sem öllum kristnum mönnum er gefið: „Farið því og gjörið allar þjóðir að lærisveinum, skírið þá í nafni föður, sonar og heilags anda, og kennið þeim að halda allt það, sem ég hef boðið yður. Sjá, ég er með yður alla daga allt til enda veraldar“ (Mt 28, 18-20). Af þessu verður ljóst: Ef menn koma til okkar og spyrja: „Hvar eru dyrnar hjá ykkur?“, þá nægir ekki að vísa þeim til prestsins eða einhvers annars sem aðstoðar við hirðisstarfið. Þörf er á fólki til viðbótar úr söfnuðinum sem býður hinn nýkomna hjartanlega velkominn og er reiðubúið til að deila sinni eigin trú með honum. Þeir munu þá sjálfir finna að þeir hafa styrkt sína eigin trú um leið og þeir endurnýja eigin skírn. Framkvæmd katekúmenatsins með öllum sínum hátíðahöldum og siðum stuðlar einnig að endurlífgun tákna og helgisiða sakramentanna. Okkar kaþólsku helgisiðir eru einkum ríkir að táknum og framkvæmd. Sjálfsagðar venjur bjóða þeirri hættu heim að tilgangur og skilningur á þessum helgu athöfnum raskist. Leiðsögn skírnarumsækjanda eða þess sem skiptir um trú getur orðið að fræðslu alls safnaðarins og þá geta góðir og gegnir kaþólskir menn einnig endurnýjað kynni sín af auðævum helgisiðanna og nærst af þeim. Á Norðurlöndum er katekúmenatið veitt í örfáum söfnuðum. Gerum okkur í hugarlund að sífellt fleiri söfnuðir hér á Norðurlöndum stofnuðu til fullorðinstrúfræðslu og fleiri og fleiri skírnarumsækjendur gengju þessa leið, sem við höfum gert hér að umtalsefni, til kirkjunnar. Hvað gæti breyst við það í söfnuðum okkar? Þá myndu skapast nýir hópar og safnaðarfólk fengi tækifæri til að endurnýja samband sitt við eigin trú og hinir nýskírðu myndu, knúnir af Heilögum anda, taka virkan þátt í safnaðarstarfinu, til að mynda sem trúfræðendur, lesarar o.s.frv. Samábyrgðin færi vaxandi, safnaðarfólk bæri raunverulega ábyrgð á leiðsögn hinna leitandi og verðandi skírnarþega. Meðvitundin um boðunarhlutverk safnaðarins og kirkjunnar allrar myndi aukast og samhengið milli trúar og lífs kæmi betur í ljós. Söfnuðirnir öðluðust meiri útgeislun – og löðuðu þar með til sín nýja umsækjendur. Á þennan hátt gæti upptaka katekúmenatsins stuðlað að endurnýjun alls safnaðarins. Við biskupar viljum því hvetja alla trúaða, presta og safnaðarráð til að taka upp viðræður og íhuga hvort og að hve miklu leyti sé unnt að koma á katekúmenati í fleiri söfnuðum. Við viljum hvetja til og stuðla að því – ef til vill skref fyrir skref – að innleidd verði mismunandi þrep og siðir katekúmenatsins til undirbúnings skírn eða upptöku í fullt samfélag kaþólsku kirkjunnar. Á komandi föstutíð óskum við ykkur Guðs blessunar. + Anders Arborelius OCD Jan. 2010 Jarðskjálftinn á Haítí: Ákall um bæn og samstöðu Kaþólski
söfnuðurinn á Íslandi hefur eins og aðrir
hér á landi fylgst með fréttum af
því mikla manntjóni sem orðið hefur
á Haítí og erfiðum aðstæðum
þeirra sem lifað hafa af hamfarirnar. Í
samráði við herra Karl Sigurbjörnsson biskup hvetur
herra Pétur Bürcher Reykjavíkurbiskup fólk
til bæna til að sýna íbúum
Haítís samstöðu og minnast þeirra sem
fórust í jarðskjálftanum.
Fimmtudagskvöldið 21. janúar 2010 kl. 18.30 fer fram samkirkjuleg bænastund í dómkirkju Krists konungs í Landakoti. Pétur biskup hvetur til þess að allir þeir sem þá koma saman minnist einnig íbúanna á Haítí í bænum sínum. Hann hefur einnig ákveðið að föstusöfnunin 2010 verði helguð Haítí og þeim sem þar eiga um sárt að binda og hvetur kaþólskt fólk jafnframt til þess að sýna samstöðu með því t.d. að láta fé af hendi rakna til Caritas Island og merkja það sérstaklega Haítí. Íslandsbanki nr. 513-14-202500. Kennitala Caritas: 591289-1369. Pétur biskup þakkar öllum fyrirfram bænir þeirra og örlæti. Guð heyrir bænir allra kristinna manna á Íslandi og í veröld allri. Haítí, sem er eitt fátækasta landi í heimi, þarf á hjálp okkar að halda. _______________________________________________ Des. 2009
Prédikun Péturs Bürcher Reykjavíkurbiskups
3. sunnudag í aðventu Hátíð Nuestra Señora de Guadalupe Maríu móður Evrópu í Dómkirkju Krists konungs í Reykjavík 12. desember 2009 Kæru bræður og systur, Í dag er 12. desember 2009. Það er þriðji sunnudagur í aðventu og við minnumst einnig Nuestra Señora de Guadalupe og Maríu móður Evrópu. Ég vil bjóða ykkur öllum í ferðalag. Sú ferð er ægifögur og full náðar: reyndar pílagrímsför. Við förum frá Reykjavík til Nasaret, Rómar, Trent, Mexíkó, Guadalajara, Jerúsalem og síðan sérstaklega um Freiburg til baka til Evrópu frá vestri (Gíbraltar) til austurs (Berezniki) og síðan frá suðri (Gnadenweiler) til baka til Reykjavíkur í norðri. Hvílík ferð og hún er ókeypis... Þið þurfið bara að hlusta. „Jáyrði“ Maríu frá Nasaret er upphafið á endurlausninni frá syndum. Þar er um að ræða hinn óflekkaða getnað Maríu sem vísar öllum kristnum mönnum leiðina til hjálpræðis. Benedikt páfi XVI benti á það í þessari viku í ávarpi sínu við Angelus-bænina í Róm. Hátíðin styðst við langa hefð innan kirkjunnar. Þegar á miðöldum og síðan á kirkjuþinginu í Trent var Móðir Jesú ævinlega undanþegin syndinni sem hver maður fæðist til. Hvernig hefði hún annars geta tekið þátt í endurlausnarverkinu? Þessi frelsun undan syndinni á hins vegar ekki upptök sín hjá Maríu sjálfri heldur gaf Guð henni hana fyrirfram í Jesú, svo að hún gæti orðið Guðsmóðir. „Í hinu fátæklega húsi í Nasaret búa „hinir heilögu sem eftir lifa“ af Ísrael,“ segir páfi, „sem Guð vill vekja þjóð sína upp af að nýju, líkt og nýtt tré sem teygir greinar sínar yfir allan heiminn og býður gjörvöllu mannkyni hinn góða ávöxt endurlausnarinnar. Öndvert við Adam og Evu hlýðir María vilja Guðs og öll verund hennar segir „já“ og felur sig hinni guðdómlegu áætlun í vald. Hún er hin nýja Eva, hins sanna móðir alls sem lifir, allra sem öðlast nýtt líf fyrir trúna á Jesú Krist.“ Í dag er 12. desember 2009. Þann 12. desember 1531, í Mexíkó, var Juan Diego, sem nýlega hafði tekið kaþólska trú og verið skírður, á leiðinni til Tlatelolco til þess að sækja prest því sjúkur frændi hans vildi skrifta. Hann fór aðra leið inn í borgina því hann vildi ekki að „frúin“ tefði sig. En hún mætti honum samt og Juan Diego sagði henni hvað komið hefði fyrir frænda sinn. Hún sagði honum að hafa engar áhyggjur af frænda sínum, honum myndi batna. Juan Diego varð rórra við þessi orð og hann uppfyllti ósk Maríu meyjar og fór upp á hæðina til þess að sækja nýjar rósir – að ósk biskupsins. María raðaði rósunum eigin hendi í kápu hans. Síðan hélt Diego aftur til biskupsins. Hann kraup á kné frammi fyrir biskupi, sagði honum frá orðum Maríu og breiddi úr kápu sinni svo rósirnar féllu á gólfið. Skyndilega birtist á kápu hans mynd hinnar eilífu meyjar og Guðsmóður. Biskupinn og allir viðstaddir sáu þessa fögru og dásamlegu mynd sem til er enn í dag. Árið 2002 var Juan Diego tekinn í tölu heilagra. „Líkt og lærisveinarnir söfnuðust saman hjá Maríu eftir himnaför Drottins (P 1, 12–14)“, skrifaði mér nýlega erkibiskupinn í Freiburg og forseti þýsku biskuparáðstefnunnar, „þannig er þjóðum Evrópu einnig boðið að safnast saman hjá Maríu og láta hana leiða sig sér við hönd og undir verndarvæng hennar pílagrímsleið trúarinnar til takmarksins fyrirheitna. „María móðir Evrópu“ færir okkur einmitt nú þetta boð sitt frá helgistöðum sínum í Gíbraltar, Gnadenweiler og Berezniki. Þessir helgidómar eru heimkynni þeirra manna sem til hennar koma og veita þeim jafnframt þrótt og kraft í fylgd sinni við Krist. Þeir brúa vestrið (Gíbraltar) og austrið (Berezniki) og einnig brátt – ef Guð lofar – suðrið (Gnadenweiler) við norðrið (Ísland). Þar með mynda þeir krossmark yfir Evrópu – tákn endurlausnar og hins nýja lífs, tákn vonar og sameiningar út yfir dauðann. Helgidómar Guðsmóður – „Maríu, móður Evrópu“ – eru meira en aðeins staðir bænar og íhugunar. Þeir eru fyrirheit Evrópu, Vesturlanda, og benda til þeirra krafta sem þau eru sprottin úr og lifa í. María vill leiða saman þjóðir Evrópu og sameina þær. Helgidómar hennar eru staðir blessunar og vonar fyrir heimsálfu okkar. Megi íbúar Evrópu undir vernd Maríu vaxa stöðugt í trú, von og kærleika og tengjast sífellt nánar undir leiðsögn hennar.“ Í dag er 12. desember 2009. Og enn erum við í Reykjavík. Mín kæru, pílagrímsferð okkar lýkur hér og nú með náðarríkri fregn. Erkiábóti St. Marteinsklaustursins í Beuron, Theodor Hogg OSB, skrifaði mér á hátíð heilags Marteins: „Séra Notker, munkur í klaustri okkar, sem hefur frá árinu 1986 annast sálusorgun í Beuron og nágrannabyggðunum Bärenthal og Hausen im Tal, lét fyrir nokkrum árum reisa kapellu sem ber nafnið „María, móðir Evrópu“, á landsvæði sóknarinnar í Bärenthal, þar sem heitir „Gnadenweiler“. Meðbróðir okkar hafði áhyggjur af því að kristin trú er í mikilli hættu í Evrópu. Hann vill berjast gegn þessu með því að byggja upp net bænastaða. Þannig vill hann í anda „nýrrar boðunar“ styrkja okkar heimshluta. Séra Notker hefur í þessu skyni haft samband við Gíbraltarbiskup og kaþólskan prest í Rússlandi. „Ég óska honum og samferðarmönnum hans góðrar ferðar og vona að verkefni þeirra komist til framkvæmda. Megi bænastaðurinn „María, móðir Evrópu“ verða til á Íslandi og verða þar staður blessunar sem styrki viðhald og frjósama endurnýjun kristinnar trúar og lífs í löndum okkar.“ Séra Notker kom til Reykjavíkur ásamt borgarstjóranum í Beuron og vinsamlegri sendinefnd frá Schwaben í Þýskalandi. Ég tók þeim og áformum þeirra fenginsamlega og af þakklæti. „Þetta ferfalda bænasamfélag,“ skrifaði séra Notker, „var stofnað laugardaginn 21. nóvember 2009 með „Fiat“-orði biskupsins, en það er sáðkorn fyrir byggingu helgidóms „Maríu, móður Evrópu“ sem nú er staðfestur á íslenskri grund. Á veturna spírar hveitið.“ Kæru bræður og systur, tími bænarinnar er kominn. „Hin nýja boðun“ á nú einnig að hefjast á Íslandi. Ykkur er öllum hjartanlega boðið að taka þátt með bænum og athöfnum! Biskupskapellan í Reykjavík er frá og með deginum í dag, 12. desember 2009, tileinkuð „Maríu móður Evrópu“. Fiat! „Dýrð sé Guði í upphæðum og friður á jörðu með þeim mönnum sem hafa góðan vilja!“ Amen _______________________________________________ Nóv. 2009
http://www.katolskakyrkan.se/1/1.0.1.0/2/1/ _______________________________________________ Hirðisbréf biskupanna á Norðurlöndum 2009 Höldum sunnudaginn heilagan Inngangur Sine dominico non possumus! „Án þessarar gjafar frá Drottni, án dags Drottins, getum við ekki lifað.“ Þannig svaraði kristna fólkið í Abitene í Túnis árið 304, þegar það var handtekið fyrir að færa fram evkaristíuna á sunnudegi og leitt fyrir dómara. (Benedikt páfi XVI. í prédikun í Stephansdom í Vínarborg 9. september 2007). Eitt þýðingarmesta merki um heilbrigt, kristið líf er það að halda hvíldardaginn heilagan. Allt frá tímum frumkirkjunnar hefur sunnudagur verið sá dagur vikunnar, þegar kristið fólk safnaðist saman til að bera fram evkaristíuna. Á sunnudögum hélt það sig frá erfiðisvinnu og hvíldist. Þörfin fyrir hvíld Að loknu erfiðu líkamlegu eða andlegu starfi, þarfnast fólk hvíldar. Starf og hvíld fylgjast að. Skemmri vinnutími og meiri tækni hafa á marga lund gert vinnudaginn einfaldari. Jafnframt hefur tíminn lengst, sem í hverri viku fellur til utan vinnustaðar. En lengri frítími og nútíma tækni gerir fólk stundum eirðarlaust. Oft fylgir stuttum vinnutíma aukin krafa um meiri og betri framleiðslu. Sunnudagur þarf að vera dagur líkamlegrar og andlegrar hvíldar, laus við störf sér til framfæris. Sunnudagur er ætlaður til að sinna fjölskyldulífi, vináttu, heimsóknum til sjúkra og einmana, auk þess að þroskast að menningu og hugarfari. Í heimi samtímans er sú hætta búin, að sunnudagurinn verði sem hver annar dagur vikunnar. Einkum í þjónustugreinum er krafist sífellt meiri vinnu á sunnudögum. Sem neytendum er okkar freistað til að nota ónauðsynlega þjónustu, til dæmis gera innkaup í búðum á þeim degi, og spilla þannig hinu helga eðli sunnudagsins. Hið helga eðli sunnudagsins Hið helga eðli sunnudagsins ætti að standa hjarta okkar kaþólikka nærri, því að það tengist meginþáttum í trú okkar. Hinn gyðinglegi hvíldardagur er orðinn hinn kristni sunnudagur, og á þeim degi reis Kristur upp frá dauðum og sendi okkur hinn Heilaga Anda. Þessara leyndardóma, sem eru okkur til hjálpræðis, minnumst við með fögnuði á sunnudögum. Sunnudagur er dagur upprisunnar Guð sýndi okkur kærleika sinn með holdtekju Sonar síns. Í jarðnesku lífi sínu bar Jesús þessum kærleika vitni allt til dauða síns og var okkur þannig fyrirmynd. Í sinni eigin persónu hefur Kristur fært okkur í nálægð við Guð, og með hlýðni sinni allt til dauða á krossinum sýndi hann okkur sannleika Guðs. Í sæluboðunum (Matteus 5:3-12) lofaði hann hinum veikburða framtíð og einnig þeim, sem frá mannlegu sjónarmiði voru álitnir lítilmótlegir. Hann krafðist þess, að vítahringurinn yrði rofinn, svo að ekki gilti lengur “auga fyrir auga og tönn fyrir tönn” (sjá Matteus 5:38-40), og bauð fólki að elska náunga sinn á róttækan hátt og fylgja sér (sjá Markús 8:34-38). ”En ef Kristur er ekki upprisinn, þá er ónýt prédikun vor, ónýt líka trú yðar.” (1. Korintubréf 15:14) Með þessum orðum skýrði heilagur Páll út, að sérhvert verk í nafni Krists yrði merkingarlaust, ef ekki væri upprisa Drottins, og þannig yrði allt trúarlíf tilgangslaust. En jafnframt er upprisa Krists einnig tákn þess, að hann er Drottinn lífs okkar. Sunnudagur er dagur evkaristíunnar Krossinn og upprisan sýna okkur guðdóm Jesú og takmarkalausan kærleika hans í garð okkar. Með því að færa fram evkaristíuna, verða þessir óviðjafnanlegu og einstæðu atburðir sem líðandi stund. Í þessu sakramenti mætum við hinum lifandi Kristi, sem reis upp frá dauðum á sunnudegi, fyrsta degi vikunnar. Þegar við tökum þátt í messufórn sunnudagsins, býður Kristur okkur til hjálpræðisverks síns. Kristna fólkið í Abitene gat ekki hugsað sér að lifa án sunnudags eða evkaristíu sunnudagsins. Lítum við einnig á evkaristíu sunnudagsins sem hina miklu gjöf og hátíð trúar okkar? Því miður eru ekki allir, sem alltaf þekkja merkingu evkaristíunnar og þar með merkingu sunnudagsins. Það er í sjálfu sér ekki nýtt. Frumkirkjan brást við þessum vanda og gerði hið guðdómlega boð að fyrirmælum: “Á sunnudögum og öðrum skipuðum helgidögum skulu hinir trúuðu taka þátt í messu.” (CIC, can. 1247). Hvernig getur tilboð orðið að fyrirmælum? Hvernig getur trú okkar yfirleitt verið lifandi og okkur eðlileg, ef stjórna þarf henni með fyrirmælum? Trúin er gjöf Guðs og merki um kærleika hans, og þess vegna verður trú okkar að geta svarað þessum kærleika óhindruð. Með inntaki fyrirmælanna vill kirkjan hjálpa okkur að skilja, að hér ræðir um hið mikilvæga og hina ýtrustu nauðsyn. Jákvætt svar við trúnni á Guð mótast í hjarta okkar sjálfra. Þar talar Guð til okkar og leyfir okkur að finna návist sína. En Guð talar ekki aðeins til okkar í hjarta okkar. Hann mætir okkur umfram allt í orði sínu og gefur okkur gjafir sínar í sakramentunum. Orð Guðs má auðvitað lesa í einrúmi, en einnig er þörf á að heyra hina réttu boðun og opinberu túlkun á Biblíunni. Þessari þörf er mætt með Orðsþjónustunni, sem er hluti af messuhaldinu. Sakramentin, einkum evkaristían, eru tákn, sem gera samfélag kirkjunnar sýnilegt og styrkja það. Nærvera Krists og hvernig hann gefur okkur sjálfan sig í evkaristíunni eru alger nauðsyn, til að styrkja andlegt líf okkar, svo að við höfnum ekki þessum merkjum um kærleikann. Þess vegna verðum við sjálf að koma þangað, sem hægt er að taka á móti Kristi í hostíunni. Við eigum að vera þar og taka þátt í því að færa fram evkaristíuna, einkum á sunnudögum, þegar allur söfnuðurinn kemur saman. Sunnudagur er dagur kirkjunnar Það er mikil, persónuleg gjöf að fá að heyra Orð Guðs og meðtaka líkama og blóð Krists í messunni. En sem trúað fólk erum við hvorki né eigum að vera ein okkar liðs. Við urðum trúuð fyrir tilverknað kirkjunnar, sem hluti af samfélagi. Þegar við játum að tilheyra kirkjunni, þurfum við að vera innan samfélags hennar, á sama stað og það verður sýnilegt og raunverulegt, sem er við messufórnina á sunnudögum. Sem kristið fólk erum við oft ein, ekki síst sem kaþólikkar hér á Norðurlöndum. Þess vegna þurfum við að sækja styrk í nærveru bræðra okkar og systra í trúnni, alveg eins og við getum veitt þeim hvatningu með þátttöku okkar. Þetta er sérstaklega mikilsvert fyrir æskufólk, að það sé ekki einangrað í trúnni. Áskorun um að taka þátt í helgihaldi sunnudagsins Eins nauðsynleg og þátttaka okkar í messu sunnudagsins er, jafngildir hún oft í löndum okkar mikilli áskorun. Langar vegalengdir, samgönguleysi, skortur á prestum, ólík fjölskyldutengsl (til dæmis blönduð hjónabönd) og slæmt fordæmi foreldra í því að rækja trúna, getur allt gert þátttöku í messunni erfiða. Auk þess er álagið á presta nú þegar of þungt til að halda messu á öllum hugsanlegum stöðum á hverjum sunnudegi. Ástæður finnast, sem má telja gilda hindrun fyrir því að uppfylla skyldu sína á sunnudögum, svo sem alveg nauðsynleg störf, sjúkdómar eða veikleiki og á efri árum vanstyrkur. En þráin eftir því að taka þátt í sunnudagsmessu, eftir því sem hver getur, og leita návistar Guðs, ætti alltaf að vera fyrir hendi. Sé ómögulegt af framansögðum ástæðum að uppfylla þessa löngun, verður að leita annarra úrræða. Ef heimasókn fólks getur ekki komið við messuhaldi á sunnudegi, ætti það, eftir því sem unnt er, að gera sér ferð í nálæga sókn eða taka þátt í Orðsþjónustu. Sé hár aldur eða sjúkdómar til hindrunar, getur verið heppileg lausn að horfa á messu í sjónvarpi eða hlusta á hana í útvarpi. Þegar ekki er mögulegt að sækja messu á sunnudegi, ætti fólk að taka sér stund fyrir trúrækni og nota Biblíuna eða Messubókina, til að sameinast á þann hátt messufórn sóknarinnar í andlegum skilningi. Lokaorð Nauðsynlegur hluti af einkennum okkar sem kaþólikka er að halda sunnudaginn heilagan. Þess vegna þarf hver og einn að gera allt, sem hann getur, til að laða fram hið helga eðli þessa dags: með því að vinna enga ónauðsynlega vinnu, en einkum með því leita Guðs í messunni. Ef venjulegt helgihald er ómögulegt, verðum við að snúa okkur til Guðs með öðrum hætti. Sem kaþólikkar þurfum við á sunnudeginum að halda, til að næra trú okkar, sem er grundvöllur vitnisburðar okkar. Með því að halda uppi vörn fyrir sunnudaginn sem hátíðisdag og hvíldardag, styðjum við ekki aðeins lífið innan kirkjunnar, heldur sýnum við öðru fólki, hvernig hægt er er gera hinar nauðsynlegu frístundir, sem falla utan daglegrar vinnu, að þýðingarmiklum og innihaldsríkum tíma fyrir líkamlega og andlega hvíld. Trú á hinn upprisna Drottin er grundvöllur þess, að við erum kristin. Sunnudagur og messuhald á honum opnar fyrir og dýpkar þessa trú innan þess samfélags um helgisiði, sem öðru fremur sýnir okkur, að við erum kirkjan. Þess vegna brýnum við alla okkar trúuðu einu sinni enn á því að líta á sunnudaginn sem tíma náðar og hjálpræðis (sjá 2. Korintubréf 6:2) og skilja, að hann á að halda heilagan með því að vitna um trúna, styrkja enn öflugra átak í því að boða heiminum fagnaðarerindið. Með kveðju og blessun.
Biskupar ykkar á Norðurlöndum:
+ Anders Arborelius OCD Stokkhólmsbiskup + Peter Bürcher Reykjavíkurbiskup + Berislav Grgic Tromsøbiskup og preláti + Czeslav Kozon Kaupmannahafnarbiskup + Bernt Eidsvig Can.Reg. Oslóarbiskup og stjórnandi í Þrándheimi + Teemu Sippo SCJ Helsinkibiskup + Gerhard Schwenzer SS.CC. Emeritusbiskup Oslóar
Tallinn, á hátíð hins heilaga Matteusar postula, 21. september 2009.
Sept. 2009
Ár prestanna Hinn
19. júní 2009, á
stórhátíð Heilags hjarta Jesú,
lýsti Benedikt páfi XVI því yfir að
hafið væri „Ár prestanna“. Ár prestanna markar
150 ára afmæli andláts hl. Jean-Marie Vianney sem
er verndardýrlingur presta um allan heim. Árinu
lýkur á sama hátíðisdegi
árið 2010 en hana ber þá upp á 11.
júní.
Ári þessu er ætlað að hvetja presta til að „leita eftir andlegri fullkomnun, en á henni hvílir áhrifamáttur þjónustu þeirra umfram allt“ og til að „leggja áherslu á mikilvægi prestshlutverksins og starf kirkjunnar í nútímaþjóðfélagi“. Til að þetta megi verða hvetur páfi okkur til að beina sjónum okkar enn á ný að Kristi í lífi okkar og að kirkjunni en það „mun leiða af sér rétt mat á hirðishlutverki prestsins en án þess væri ekkert altarissakramenti né heldur boðunarstarf, né heldur kirkjan sjálf“. Biðjum fyrir prestum okkar, á Íslandi og um heim allan.
http://www.vatican.va/special/anno_sac/index_en.html _______________________________________________ Júlí 2009 |
Bæn fyrir prestunum
Almáttugi eilífi Guð, þú gefur viljann og framkvæmdina. Lít til presta þinna. Veit þeim kraft til að fylgja köllun sinni, að auðsýna hinum helgu leyndardómum verðuga lotningu og boða orð þitt af festu og gæsku, svo að þeir vísi mönnum veg með orðum sínum og gjörðum, finni gleði og fyllingu í köllun sinni og verði blessum þeim sem eru í umsjá þeirra. Amen. 
 Blessuð Teresa frá Kalkútta,
bið þú fyrir oss. Hugleiðing
8. 2008
Hinir heilögu
15. september - Harmkvæli Maríu meyjar Enginn veit hvaðan þessi sálmur kemur, enginn veit hver hefur sungið hann fyrst. Ef til vill bróðir Jacopone de Todi úr reglu heilags Frans frá Assisí eða heilagur Bónaventúra, kardínáli og kirkjufræðari eða Innocens III. páfi, allra páfa áhrifamestur á miðöldum? Enginn veit með vissu hver orti kvæðið "Stabat mater dolorosa" sem lýsir harmkvælum Maríu meyjar. En eitt er víst að þetta kvæði hljómaði fyrst á 13. öld og hefur verið sungið síðan í aldanna rás og mun vera sungið eins lengi og þeir menn lifa á þessari jörð sem hugleiða harmkvæli Maríu meyjar með lotningu. Má vera að það sé gott að skáldið er óþekktur maður af því að manni finnst að hvorki munkur, kardínáli né páfi hafi ort þetta kvæði heldur stigi það beint úr harmþrungnu mannshjarta sem leitar huggunar með því að íhuga þjáningar Maríu meyjar, "mater dolorosa". Mörg tónskáld hafa fært þetta kvæði í búning ógleymanlegrar tónlistar. "Stabat mater" var síðasta verk Palestrina. Jósef Haydn gleymdi sorg sinni með því að hugleiða þetta kvæði. Það hljómaði að nýju í verkum Rossinis og Dvoraks. En samt finnst manni að Stabat mater hafi fengið sína bestu túlkun í gregorssöng. Hér er ekkert annað að finna en grátbeiðni harmþrunginnar mannssálar sem leita hælis hjá móður okkar allra. Samkvæmt gamalli hefð eru þjáningar eða harmkvæli Maríu meyjar sjö talsins: 1. Þegar þau María og Jósef færa hinn nýfædda Jesúm til musteris í Jerúsalem eftir lögmáli Móse þá mæta þau hinum gamla Símeon sem tekur fagnandi á móti Jesú en segir við Maríu mey: "Þessi sveinn er settur til falls og til viðreisnar mörgum í Ísrael og til tákns sem móti verður mælt, og sjálf munt þú sverði níst í sálu þinni" (Lk 2, 34 - 35). 2. María mey og Jósef þurfa að leggja á flótta ásamt Jesúbarninu. Þegar vitringarnir voru farnir frá Betlehem vitrast engill Drottins Jósef í draumi og segir: "Rís upp, tak barnið og móður þess og flý til Egyptalands. Þar skaltu vera, uns ég segi þér, því að Heródes mun leita barnsins til að fyrirfara því" (Mt 2, 13). 3. Með Jósef leitar María mey hins 12 ára Jesú í Jerúsalem. Og þegar þau finna hann í musterinu bregður þeim mjög: "Barn, hví gjörðir þú okkur þetta? Við faðir þinn höfum leitað þín harmþrungin" (Lk 2, 48). 4. María mey fylgist með krossferli sonar síns. Það minnir á vers í harmljóðum Gamla testamentisins: "Komið, allir þér er um veginn farið, sjáið og skoðið, hvort til sé önnur eins kvöl og mín" (Harmlj 1, 12). 5. María mey hlýtur að sjá hvernig sonur hennar deyr á krossinum: "En hjá krossi Jesú stóðu móðir hans og móðursystir, María, kona Klópa, og María Magdalena" (Jóh 19, 25). 6. Jesús er tekinn ofan af krossinum og lagður í skaut móður sinnar: "Hverju á ég að jafna við þig til að hugga þig, þú mærin, dóttirin Síon. Sár þitt er stórt eins og hafið" (Harmlj. 2, 13). Í mörgum kirkjum og kapellum sést líkneski af Maríu mey með hinum framliðna Jesú og kallast það "Pieta" eins og t.d. Pieta eftir Michelangelo í Péturskirkjunni í Róm. 7. Líkami Jesú er lagður í gröf að viðstaddri Maríu mey: "Konur þær, er komið höfðu með Jesú frá Galíleu, fylgdu eftir og sáu gröfina og hvernig líkami hans var lagður" (Lk 23, 55). Hér fylgir kvæði eða sekventía, svokölluð "Stabat mater dolorosa" í íslenskri þýðingu (sjá messubók frá 1957). Stóð að krossi sefa sárum sorgum bitin, drifin tárum, móðir þar sem mögur hékk; og um hennar hyggju skarða, harmi lostna, böli marða, eggjabrandur bitur gekk. Ó, hve hrelld og hrygg til dauða himna drottins var hin auða einkasonar móðir mær, sem réð fanga sorg og stranga sút, er hanga kvöld við langa sinn leit mæra soninn skær. Hverir gráta menn ei mundu móður Krists á þeirri stundu ef að horfðu hrelling á? Hver svo hjartað herða mætti hans að eigi lundu grætti góðrar móður sorg að sjá? Fyrir þjóðar sinnar syndir sá hún Jesú dreyra lindir, kross á gálga hengdan hann; varð að líta sinn hinn sæta soninn kvölum einan mæta, meðan lífið láta vann. Eia móðir, mér að finna meginsorga byrði þinna kenndu, lindin kærleikans! Svo mér brenni hugur og hjarta helst að elska son þinn bjarta að ég feti fótspor hans. Heilög móðir, mér, hin besta, mundu kvöl í hjarta festa Kristí, sem á krossi dó! Sonar þíns er sár í hildi sjálfur fyrir mig ganga vildi, veit mér hlut í þjáning þó! Lát mig gráta með þér, mæta míns og Jesú krossins gæta, meðan fjör í æðum er: því að engin mér skal mærri mæðubót, né huggun stærri, en að tárast þar með þér. Allra skírust mærin meyja mig ei láttu einan þreyja, en þér harma æ við hlið; lát mig kenna Drottins dauða, dýr, og finna hlutann nauða, hans og bölið berjast við. Lát mig hörðum höggum særa, hans að krossi glaðan færa, fyrir sakir sonar þín! Vek mér eld og ást í huga, að mér megi traust þitt duga þegar dómadagur skín! Lát mig kvölum krossinn verja, Kristí dauða fyrir mig erja, að ég njóti náðar hans! Svo þegar lík mitt liggur í moldu ljóss mín hljóti önd á foldu hæsta gleði himna ranns! Amen. ___________________________
___________________________ ___________________________ ___________________________ |
Fréttir
